Tekst pochodzi z portalu http://www.sprawnik.pl/artykuly,10223,28508,prawo-rodzinne-wina-rozkladu-pozycia-malzenskiego-w-swietle-orzecznictwa 
 

Prawo rodzinne: Wina rozkładu pożycia małżeńskiego w świetle orzecznictwa

W dzisiejszym opracowaniu wracamy do prawa rodzinnego. Tym razem na warsztat wzięliśmy winę za rozkład pożycia małżeńskiego w świetle poglądów judykatury.

Orzeczenie o winie za rozkład pożycia

 

Orzekając rozwód sąd orzeka także, czy i który z małżonków ponosi winę rozkładu pożycia. Jak wskazuje się w orzecznictwie, zgodnie z treścią art. 57 § 1 k.r.o. sąd jest zobligowany do ustalenia, które z małżonków ponosi winę za rozkład pożycia. Orzekając w przedmiocie winy, sąd winien ustalić czy występuje sprzeczność zachowania się albo postępowania małżonka z normami prawnymi lub zasadami współżycia, określającymi obowiązki małżonków, a sprzeczności tej towarzyszy umyślność lub niedbalstwo tegoż małżonka. Nadto między takim zachowaniem się lub postępowaniem małżonka, a powstałym rozkładem pożycia małżeńskiego musi istnieć związek przyczynowy. Wskazówką dla określenia obowiązków małżeńskich jest art. 23 k.r.o., z którego wynika, iż małżonkowie mają równe prawa i obowiązki w małżeństwie oraz, że są obowiązani do wspólnego pożycia, do wzajemnej pomocy i wierności oraz do współdziałania dla dobra rodziny, którą przez swój związek założyli. Jeśli ich niewłaściwe zachowanie stało się przyczyną rozkładu pożycia, ponoszą tego skutki w postaci możliwości przypisania im winy rozkładu(zob. wyrok SA w w Warszawie z dnia  6 czerwca 2018  r., I ACa 1618/17).

 

Wina za rozkład pożycia w kontekście zachowania małżonków

 

W kontekście wskazanej w art. 57 § 1 k.r.o. przesłanki zawinienia w rozkładzie pożycia małżeńskiego, nie mieszczą się wszelkie negatywne zachowania małżonków w czasie funkcjonowania ich związku, ale tylko te, które małżonkowie odczuwali jako destrukcyjne dla ich związku - wyrok SA w Szczecinie z dnia  19 lipca 2018  r., I ACa 907/17).

 

Swoboda oceny dowodów a ocena przyczyn rozkładu pożycia

 

Istota swobodnej sędziowskiej oceny polega na tym, że dysponując dwiema wersjami przyczyn rozkładu pożycia małżeńskiego stron, sąd meriti ocenia na podstawie doświadczenia życiowego, zgodnie z regułami racjonalnego i logicznego rozumowania, której wersji daje wiarę. Powinien przy tym odpowiednio umotywować swoje stanowisko -   wyrok  SA w Warszawie z dnia  21 sierpnia 2018  r., I ACa 357/17).

 

Kiedy sąd zaniecha orzekania o winie?

 

Na zgodne żądanie małżonków sąd zaniecha orzekania o winie. W tym wypadku następują skutki takie, jak gdyby żaden z małżonków nie ponosił winy.

 

 

 

O tym, czy wniosek stron jest "zgodny" nie przesądza jego forma ani równoczesność złożenia (np. w jednym piśmie, zgodnie na tej samej rozprawie). Zgoda wywołująca skutki materialnoprawne, jak i procesowe może być też udzielona następczo (zob. art. 63 § 1 k.c., art. 178 k.p.c.), w toku całego procesu (art. 57 § 2 k.r.o.). Kwestie czasu i sposobu jej zamanifestowania są istotne jedynie dla celów pobierania opłaty od pisma procesowego inicjującego postępowanie w sprawie (zob. art. 41 ust. 2, art. 51 ust. 1 u.k.s.c.). Wskazać też trzeba na zapis art. 79 ust. 1 pkt 3b. tej ustawy, w którym wprost mowa o orzeczeniu rozwodu bądź separacji "na zgodny wniosek stron bez orzekania o winie". Istotą procesu jest zainicjowanie postępowania przez jedną ze stron, co oznaczałoby, przyjmując argumentację apelacji, że złożenie "zgodnego wniosku" o zaniechanie orzekania o winie nie byłoby w sensie procesowym w ogóle możliwe. Zgodny wniosek oznacza zatem jednolitość stanowisk procesowych stron w danej kwestii merytorycznej lub formalnej do czasu zakończenia postępowania, niezależnie od tego w jakiej formie i kiedy zostały zaprezentowane - wyrok SA w Białymstoku z dnia  21 grudnia 2016  r., I ACa 641/16).
 

Podstawa prawna:
Art. 57 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j. Dz.U.2019.2086 ze zm.).

 

 



 
 Tekst pochodzi z portalu http://www.sprawnik.pl/artykuly,10223,28508,prawo-rodzinne-wina-rozkladu-pozycia-malzenskiego-w-swietle-orzecznictwa