Załóż bezpłatne konto Zaloguj się Zaloguj się przez Facebooka
Kalendarz studenta: Brak wydarzeń na dziś
Polecamy: 5 grudnia w życie wejdą zmiany w Kodeksie postępowania karnego
Z ostatniej chwili...
Sonda Na którą aplikację się wybierasz?

Kazus studenta: Prawo cywilne - konwalidacja czynności prawnej

4.9/5 z 36 ocen.
(kliknij w gwiazdkę aby ocenić)

Dzisiaj powrócimy do tematyki prawa cywilnego materialnego i zajmiemy się problematyką konwalidacji czynności prawnej. Czym jest owa konwalidacja i kiedy następuje oraz czy dopuszczalna jest konwalidacja bezwzględnie nieważnej czynności prawnej? O tym w naszym kazusie.

Kazus studenta: Prawo cywilne - konwalidacja czynności prawnej

Treść kazusu

 

W dniu 15 lipca 2014 roku Anna Nowicka zawarła z Markiem Kowalskim umowę dzierżawy nieruchomości niezabudowanej. W chwili składania oświadczeń woli Marek miał 17 lat. Marek nie uzyskał także zgody przedstawiciela ustawowego. By czynność prawna była ważna i skuteczna Marek Kowalski w dniu swoich osiemnastych urodzin – to jest w dniu 28 października 2014 roku – potwierdził umowę dzierżawy zawartą z Anną Nowicką.

 

Pytania:

  • Czy umowa dzierżawy z dnia 15 lipca 2014 roku, zawarta pomiędzy Anną Nowicką a Markiem Kowalskim jest ważna?
  • Jaki jest charakter prawny umowy dzierżawy?
  • Czy umowa ta podlega konwalidacji?
  • Czym jest konwalidacja czynności prawnej?

 

Rozwiązanie kazusu

 

W pierwszej kolejności należy rozważyć, czy Marek Kowalski posiadał zdolność do zawarcia umowy dzierżawy, a więc czy miał pełną zdolność do czynności. Zgodnie z normą art. 11 Kodeksu cywilnego, pełną zdolność do czynności prawnych nabywa się z chwilą uzyskania pełnoletności. Zaś pełnoletnim, zgodnie z treścią art. 10 § 1 i 2 , jest ten, kto ukończył lat osiemnaście oraz kobieta mająca lat 16, która przez zawarcie małżeństwa uzyskała pełnoletność. Odnosząc się do treści kazusu uznać należy, że Marek Kowalski nie posiadał pełnej zdolności do czynności prawnych, ale zdolność ograniczoną.

 

Czy zatem osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych może być stroną umowy dzierżawy? Po pierwsze należy wskazać, że zgodnie z normą art. 17 kodeksu cywilnego, z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, do ważności czynności prawnej, przez którą osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych zaciąga zobowiązanie lub rozporządza swoim prawem, potrzebna jest zgoda jej przedstawiciela ustawowego. Tym samym wyłączone jest samodzielne dokonywanie przez małoletniego czynności prawnych o charakterze zobowiązującym i rozporządzającym. Mając na względzie normę art. 21 i art. 22 kodeksu cywilnego zauważyć należy, że osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych może bez zgody przedstawiciela ustawowego zawierać umowy należące do umów powszechnie zawieranych w drobnych bieżących sprawach życia codziennego oraz rozporządzać swoim zarobkiem, chyba że sąd opiekuńczy z ważnych powodów inaczej postanowi. Czy zatem umowa dzierżawy należy do umów powszechnie zawieranych w drobnych bieżących sprawach życia codziennego? Otóż nie, dlatego też na wstępie należy stwierdzić, że Marek Kowalski nie mógł tej umowy zawrzeć samodzielnie.

 

Czy umowa ta powinna być zatem zawarta za zgodą przedstawiciela ustawowego? By odpowiedzieć ma to pytanie należy dokonać rozróżnienia na czynności zwykłego zarządu i czynności przekraczające zakres zwykłego zarządu. Czynności zwykłego zarządy wymagają zgody przedstawiciela ustawowego, natomiast czynności prawne przekraczające zakres zwykłego zarządu wymagają zezwolenia sądu opiekuńczego. Odnosząc się do treści kazusu należy zauważyć, że umowa dzierżawy jest czynnością prawną przekraczającą zakres zwykłego zarządu, a więc zgoda przedstawiciela ustawowego (rodzica, opiekuna) jest zbędna, gdyż wymagane jest, zgodnie z normą art. 101 § 3 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, zezwolenie sądu opiekuńczego. Jak wynika z wyżej powołanego przepisu prawa, rodzice nie mogą bez zezwolenia sądu opiekuńczego dokonywać czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu ani wyrażać zgody na dokonywanie takich czynności przez dziecko.
Czy zatem czynność ta podlega konwalidacji? Umowa dzierżawy, jaką zawarł Marek Kowalski, w sposób oczywisty przekracza zakres zwykłego zarządu, natomiast art. 18 k.c., odnoszący się do konwalidacji czynności prawnych, nie ma zastosowania w sytuacjach, gdy do ważności czynności prawnej konieczne jest zezwolenie sądu opiekuńczego. Umowa dzierżawy zawarta przez Marka Kowalskiego jest od początku nieważna jako sprzeczna z ustawą i nie podlega konwalidacji.

 

Zgodnie z normą art. 18 § 1 – 3 kodeksu cywilnego, ważność umowy, która została zawarta przez osobę ograniczoną w zdolności do czynności prawnych bez wymaganej zgody przedstawiciela ustawowego, zależy od potwierdzenia umowy przez tego przedstawiciela. Osoba ograniczona w zdolności do czynności prawnych może sama potwierdzić umowę po uzyskaniu pełnej zdolności do czynności prawnych. Strona, która zawarła umowę z osobą ograniczoną w zdolności do czynności prawnych, nie może powoływać się na brak zgody jej przedstawiciela ustawowego. Może jednak wyznaczyć temu przedstawicielowi odpowiedni termin do potwierdzenia umowy; staje się wolna po bezskutecznym upływie wyznaczonego terminu.

 

Podstawa prawna:
Art. 10, art. 11, art. 17, art. 18, art. 20, art. 21 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku – Kodeks cywilny (Dz.U.2014.121)
Art. 101 ustawy z dnia 25 lutego 1964 roku – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U.2012.788).

wydrukuj

WASZE KOMENTARZE

® 2011 - 2019 SerwisPrawa.pl sp. z o.o. Korzystanie z portalu oznacza akceptację regulaminu.