Załóż bezpłatne konto Zaloguj się Zaloguj się przez Facebooka
Kalendarz studenta: Brak wydarzeń na dziś
Polecamy: 5 grudnia w życie wejdą zmiany w Kodeksie postępowania karnego
Z ostatniej chwili...
Sonda Na którą aplikację się wybierasz?

Pigułka z prawa karnego: Strona podmiotowa czynu

5/5 z 1 ocen.
(kliknij w gwiazdkę aby ocenić)

W dzisiejszej „pigułce” zajmiemy się zagadnieniem strony podmiotowej czynu, czyli problematyką umyślności i nieumyślności.

Pigułka z prawa karnego: Strona podmiotowa czynu

Umyślność

 

Zgodnie z normą art. 9 § 1 kodeksu karnego, czyn zabroniony popełniony jest umyślnie, jeżeli sprawca ma zamiar jego popełnienia, to jest chce go popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi.

 

Konstrukcja zamiaru ewentualnego, przyjęta w art. 9 § 1 k.k., polega na tym, że sprawca realizując swój cel, który zamierza osiągnąć, przewiduje też realną możliwość popełnienia przestępstwa i godzi się na zaistnienie takiego skutku, jaki w rezultacie jego kierunkowego działania nastąpi. Jednocześnie "zamiar", to określony proces zachodzący w psychice sprawcy, wyrażający się w świadomej woli zrealizowania przedmiotowych znamion czynu zabronionego, przy czym zamiar zarówno bezpośredni, jak i ewentualny oznacza zjawisko obiektywnej rzeczywistości, realny przebieg procesów psychicznych, nie jest zaś pojęciem z dziedziny ocen czy też z dziedziny wartości. Należy także pamiętać, że ustalenie zamiaru sprawcy musi być czynione zawsze w realiach konkretnej sprawy w oparciu o dostępne i przeprowadzone dowody (wyr. SN z 3 lipca 2019  r., IV KK 143/18, wyrok SA we Wrocławiu z  25 kwietnia 2019  r., II AKa 27/19).

 

Nieumyślność

 

Czyn zabroniony popełniony jest nieumyślnie, jeżeli sprawca nie mając zamiaru jego popełnienia, popełnia go jednak na skutek niezachowania ostrożności wymaganej w danych okolicznościach, mimo że możliwość popełnienia tego czynu przewidywał albo mógł przewidzieć.
W art. 9 § 2 KK wskazuje się, że sprawca popełnia nieumyślnie czyn zabroniony na skutek niezachowania ostrożności. Tak więc popełnienie takiego czynu zabronionego musi być skutkiem naruszenia tych zasad, musi z nich wynikać, co oznacza konieczność ustalenia istnienia związku przyczynowego między popełnieniem czynu zabronionego, a naruszeniem konkretnej zasady ostrożności. W części doktryny i w orzecznictwie coraz powszechniej sięga się w tym celu do koncepcji obiektywnego przypisania. Według tej koncepcji, przypisanie skutku (w tym wypadku powstania szkody w mieniu spółki) wymagało ponadto ustalenia, że zachowanie sprawców stworzyło niebezpieczeństwo dla dobra chronionego prawem i że do skutku z dużym prawdopodobieństwem by nie doszło, gdyby przestrzegali oni obowiązujących w tym wypadku reguł ostrożności.

 

 

 

 

Zaostrzenie odpowiedzialności karnej

 

Sprawca ponosi surowszą odpowiedzialność, którą ustawa uzależnia od określonego następstwa czynu zabronionego, jeżeli następstwo to przewidywał albo mógł przewidzieć. Jak wskazuje się w orzecznictwie, granica między godzeniem się na wystąpienie skutku, jego akceptacją przez sprawcę, a konstrukcją określoną art. 9 § 3 KK jest wąska i wymaga każdorazowo precyzyjnych rozważań istotnych w tej mierze okoliczności całego zdarzenia (zob. wyrok SA w Warszawie z 30 czerwca 2014  r., II AKa 78/14).


Podstawa prawna:
Art. 9 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 1950).
 

Data: 29.10.2019 10:00
Autor/źródło: Zespół portalu sPrawnik.pl
Kategoria: Prawo, Aplikacje, Studia, Powtórki do egzaminów
Słowa kluczowe: prawo karne, strona podmiotowa czynu, Umyślność, Nieumyślność, Surowsza odpowiedzialność karna
wydrukuj

WASZE KOMENTARZE

® 2011 - 2019 SerwisPrawa.pl sp. z o.o. Korzystanie z portalu oznacza akceptację regulaminu.