Załóż bezpłatne konto Zaloguj się Zaloguj się przez Facebooka
Kalendarz studenta: Brak wydarzeń na dziś
Polecamy: 3 najpopularniejsze mity na temat bankowości mobilnej i przelewów na telefon
Z ostatniej chwili...
Sonda Na którą aplikację się wybierasz?

Reforma procesu karnego. Jakie zmiany czekają kodeks postępowania karnego?

5/5 z 1 ocen.
(kliknij w gwiazdkę aby ocenić)

Ministerstwo Sprawiedliwości przedstawiło założenia zmian w procesie karnym. Oto najważniejsze z nich.

Reforma procesu karnego. Jakie zmiany czekają  kodeks postępowania karnego?

Ratio legis zakładanej nowelizacji kodeksu postępowania karnego

 

Ministerstwo Sprawiedliwości przygotowało reformę Kodeksu postępowania karnego. Zdaniem projektodawcy zakładane zmiany mają na celu usprawnienie, uproszczenie i przyspieszenie postępowań przed sądem.

 

Szczegółowe rozwiązania nowelizacji kodeksu postępowania karnego

 

Przygotowane rozwiązania mają zdaniem Ministra zmierzać przede wszystkim do tego, aby przyspieszyć bieg procesów.

 

Ogłaszanie wyroków w procesie karnym

 

Sędziowie nie będą ogłaszać wyroków i postanowień na posiedzeniu, na które nikt się nie stawił. Jeżeli na ogłoszeniu wyroku lub postanowienia nikt się nie stawi, można będzie uznać je za ogłoszone.

 

Uzasadnienie wyroku karnego na formularzu

 

Nowelizacja KPK ma wprowadzić uzasadnianie wyroków na specjalnych formularzach, według ściśle określonych zasad. Zdaniem MS dzięki temu staną się one zrozumiałe i przejrzyste.

 

Zniesienie wymieniania na rozprawach karnych wszystkich protokołów i dokumentów będących dowodami

 

Po nowelizacji KPK sędziowie nie będą musieli wymieniać na rozprawach wszystkich protokołów i dokumentów będących dowodami. Dziś mają taki obowiązek, co – zdaniem Ministra - w przypadku skomplikowanych spraw, gdy na stół sędziowski trafiają setki tomów akt, w ogromny sposób wydłuża postępowania o tygodnie czy nawet miesiące. Nowy przepis zakłada, że z chwilą zamknięcia przewodu sądowego wszystkie protokoły i dokumenty będące dowodami uznaje się za ujawnione bez odczytywania.


Zwolnienie lekarskie oskarżonego

 

Zdaniem Ministerstwa Sprawiedliwości, ogromnym problemem powodującym wydłużanie się postępowań w sądach są machinacje ze zwolnieniami lekarskimi, w wyniku których opóźnia się merytoryczne rozpoznanie sprawy. Jak wskazuje MS, sąd wyznacza termin rozprawy, na której obrońca nieoczekiwanie składa zwolnienie lekarskie oskarżonego. Uniemożliwia to prowadzenie rozprawy, a zawezwanych świadków zmusza do ponownego przyjazdu. W efekcie sąd musi wyznaczyć kolejną rozprawę, na czym cierpi budżet państwa, który pokrywa zwrot kosztów dojazdu, noclegów i utraconego zarobku świadków czy biegłych. Ministerstwo podkreśla, że to dziś częsta metoda obstrukcji sądowej. Po reformie taki proceder zostanie zdecydowanie ukrócony. Bez względu na przyczynę nieobecności stron będzie można przesłuchać świadków i przeprowadzić inne dowody zaplanowane na dany termin rozprawy.

 

Prekluzja dowodowa

 

Wniosek dowodowy (np. dokument, powołanie świadka) złożony po terminie będzie co do zasady odrzucony. Wyjątkiem ma być jedynie sytuacja, gdy dowód będzie przesądzał o odpowiedzialności karnej sprawcy, co jest konsekwencją prymatu zasady prawdy materialnej w procesie.

 

Rezygnacja z przesłuchań osób pokrzywdzonych

 

Reforma kodeksu postępowania karnego zakłada rezygnację z obowiązku przesłuchiwania wszystkich pokrzywdzonych.

 

 

Odczytanie zeznań zamiast przesłuchania

 

Nowelizacja KPK zakłada, że sąd będzie mógł zaniechać bezpośredniego przesłuchania świadków, o których wiadomo, że nie wniosą do sprawy nic istotnego. Chodzi np. o sytuacje, gdy świadek może co najwyżej potwierdzić okoliczności, które nie budzą wątpliwości i zostały potwierdzone. Wtedy w zupełności wystarczy odczytanie na rozprawie zeznań takiego świadka złożonych przed prokuratorem.

 

Równowaga sądów dwóch instancji

 

Według MS konieczna jest przebudowa postępowania odwoławczego. Zmiany przewidują ograniczenie w powoływaniu na etapie apelacji nowych świadków, czy dowodów w postaci dokumentów. Będzie to dopuszczalne tylko wtedy, gdy strona wnosząca apelację nie mogła wnieść o przeprowadzenie dowodu przed sądem pierwszej instancji (np. świadek był za granicą) lub fakt, którego chce dowieść, nie mógł być przedmiotem pierwotnego postępowania.

 

Rola sądów apelacyjnych w procesie karnym

 

Reforma kładzie nacisk na rolę sądów apelacyjnych. Będą mogły skazać oskarżonego, którego winę sąd pierwszej instancji uznał, ale warunkowo umorzył postępowanie. Sąd apelacyjny będzie też mógł samodzielnie zaostrzyć karę poprzez wymierzenie dożywotniego pozbawienia wolności. Obecnie najwyższa kara, jaką może wymierzyć, to 25 lat więzienia, a jeżeli uzna za zasadne orzeczenie kary dożywocia, może jedynie skierować sprawę do ponownego rozpatrzenia przez sąd pierwszej instancji.

 

Doręczenia pism sądowych

 

Po nowelizacji KPK każdy będzie mógł wskazać skrytkę pocztową do skutecznego doręczenia pism sądowych. Zdaniem MS to ułatwienie zarówno dla powiadamianych osób (np. stron postępowania, poszkodowanych, świadków), jak dla samego sądu. Obecnie wszystkie doręczenia muszą być dokonane do rąk własnych odbiorcy, przekazane domownikowi lub pozostawione do odbioru w urzędzie pocztowym.


Ułatwienie dla niepełnosprawnych

 

Osoby niepełnosprawne i obłożnie chore nie będą już miały problemu z odbiorem pism sądowych. Nowe przepisy umożliwią im upoważnienie dowolnie wybranej osoby do odbioru korespondencji na poczcie. Zdaniem MS to rozwiązanie likwiduje bariery w dostępie do wymiaru sprawiedliwości i usprawnia postępowania.

 

Ograniczenie spraw sądowych

 

Do sądów nie będą już trafiać sprawy niewyjaśnione pod wieloma względami na etapie śledztwa, kierowane przez oskarżycieli posiłkowych. Według obecnych przepisów, gdy prokuratura dwukrotnie odmówi wszczęcia postępowania przygotowawczego albo dwukrotnie je umorzy, bo nie dopatrzy się przestępstwa, pokrzywdzony nabywa uprawnienia oskarżyciela posiłkowego i może wystąpić z aktem oskarżenia. Wtedy sąd musi sam, bez udziału śledczych, wyjaśniać, czy rzeczywiście zostało popełnione przestępstwo. Proponowana zmiana ogranicza takie sytuacje. Dlatego od powtórnej odmowy wszczęcia albo powtórnego umorzenia postępowania przygotowawczego pokrzywdzonemu będzie przysługiwać zażalenie do prokuratora nadrzędnego. Dopiero, gdy ten utrzyma w mocy postanowienie, poszkodowany będzie mógł sam zamienić się w oskarżyciela, a sprawa trafi do sądu.

 

 Źródło:
Oficjalna strona Ministerstwa Sprawiedliwości.
 

wydrukuj

WASZE KOMENTARZE

® 2011 - 2018 SerwisPrawa.pl sp. z o.o. Korzystanie z portalu oznacza akceptację regulaminu.