Załóż bezpłatne konto Zaloguj się Zaloguj się przez Facebooka
Kalendarz studenta: Brak wydarzeń na dziś
Polecamy: Ogłoszono o wolnych stanowiskach w sądach powszechnych
Z ostatniej chwili...
Sonda Na którą aplikację się wybierasz?

Niezbędnik przyszłego aplikanta: 11 pytań z prawa rodzinnego i opiekuńczego - ustawowy ustrój majątkowy

4.7/5 z 31 ocen.
(kliknij w gwiazdkę aby ocenić)

Jedną z konsekwencji zawarcia małżeństwa jest powstanie między małżonkami z mocy ustawy wspólności ustawowej. Dlatego tematem dzisiejszej „powtórki” jest prawo rodzinne i opiekuńcze oraz zagadnienie ustawowego ustroju majątkowego. By ułatwić naukę, wyżej określoną materię przedstawiamy w formie krótkich i przystępnych pytań oraz odpowiedzi.

Niezbędnik przyszłego aplikanta: 11 pytań z prawa rodzinnego i opiekuńczego - ustawowy ustrój majątkowy

Czym jest wspólność ustawowa?

 

Wspólność ustawowa to jeden z możliwych małżeńskich ustrojów majątkowych Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

 

Co należy do majątku wspólnego?

 

Do majątku wspólnego należą w szczególności:

  • pobrane wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej każdego z małżonków;
  • dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków;
  • środki zgromadzone na rachunku otwartego lub pracowniczego funduszu emerytalnego każdego z małżonków;
  • kwoty składek zewidencjonowanych na subkoncie, na którym ewidencjonuje się informacje o zwaloryzowanej wysokości wpłaconych składek.

 

Powtórz sPrawnie, skutecznie i przyjemnie zagadnienia z Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego zaloguj się lub zarejestruj »

P.S. Podobno: " Po pierwsze - uczyć się, po drugie - uczyć się i po trzecie - uczyć się."

 

Co zaliczamy do majątku osobistego każdego małżonka?

 

Do majątku osobistego każdego z małżonków należą:

  • przedmioty majątkowe nabyte przed powstaniem wspólności ustawowej;
  • przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił;
  • prawa majątkowe wynikające ze wspólności łącznej podlegającej odrębnym przepisom zawartym w Kodeksie cywilnym czy Kodeksie spółek handlowych;
  • przedmioty majątkowe służące wyłącznie do zaspokajania osobistych potrzeb jednego z małżonków;
  • prawa niezbywalne, które mogą przysługiwać tylko jednej osobie;
  • przedmioty uzyskane z tytułu odszkodowania za uszkodzenie ciała lub wywołanie rozstroju zdrowia albo z tytułu zadośćuczynienia za doznaną krzywdę; nie dotyczy to jednak renty należnej poszkodowanemu małżonkowi z powodu całkowitej lub częściowej utraty zdolności do pracy zarobkowej albo z powodu zwiększenia się jego potrzeb lub zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość;
  • wierzytelności z tytułu wynagrodzenia za pracę lub z tytułu innej działalności zarobkowej jednego z małżonków;
  • przedmioty majątkowe uzyskane z tytułu nagrody za osobiste osiągnięcia jednego z małżonków;
  • prawa autorskie i prawa pokrewne, prawa własności przemysłowej oraz inne prawa twórcy;
  • przedmioty majątkowe nabyte w zamian za składniki majątku osobistego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

 

Czy przedmioty zwykłego urządzenia domowego służące do użytku obojga małżonków są zawsze objęte wspólnością ustawową?

 

Przedmioty zwykłego urządzenia domowego służące do użytku obojga małżonków są objęte wspólnością ustawową także w wypadku, gdy zostały nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił.

 

Czy małżonkom przysługuje prawo do współposiadania rzeczy wchodzących w skład majątku wspólnego?

 

Każdy z małżonków jest uprawniony do współposiadania rzeczy wchodzących w skład majątku wspólnego oraz do korzystania z nich w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez drugiego małżonka.

 

Czy w czasie trwania wspólności ustawowej można żądać podziału majątku wspólnego?

 

Nie. W czasie trwania wspólności ustawowej żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego. Nie może również rozporządzać ani zobowiązywać się do rozporządzania udziałem, który w razie ustania wspólności przypadnie mu w majątku wspólnym lub w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku.

 

Jakie obowiązki ciążą na współmałżonkach w zakresie zarządu majątkiem wspólnym?

 

Oboje małżonkowie są obowiązani współdziałać w zarządzie majątkiem wspólnym, w szczególności udzielać sobie wzajemnie informacji:

  • stanie majątku wspólnego,
  • wykonywaniu zarządu majątkiem wspólnym i
  • zobowiązaniach obciążających majątek wspólny.

 

Każdy z małżonków może samodzielnie zarządzać majątkiem wspólnym, chyba że przepisy poniższe stanowią inaczej. Wykonywanie zarządu obejmuje czynności, które dotyczą przedmiotów majątkowych należących do majątku wspólnego, w tym czynności zmierzające do zachowania tego majątku. Przedmiotami majątkowymi służącymi małżonkowi do wykonywania zawodu lub prowadzenia działalności zarobkowej małżonek ten zarządza samodzielnie. W razie przemijającej przeszkody drugi małżonek może dokonywać niezbędnych bieżących czynności.

 

Kiedy małżonek może, a kiedy nie może sprzeciwić się czynności zarządu majątkiem wspólnym zamierzonej przez drugiego małżonka?

 

Małżonek może sprzeciwić się czynności zarządu majątkiem wspólnym zamierzonej przez drugiego małżonka, z wyjątkiem czynności w bieżących sprawach życia codziennego lub zmierzającej do zaspokojenia zwykłych potrzeb rodziny albo podejmowanej w ramach działalności zarobkowej. Sprzeciw jest skuteczny wobec osoby trzeciej, jeżeli mogła się z nim zapoznać przed dokonaniem czynności prawnej.

 

Kiedy potrzebna jest zgoda drugiego małżonka?

 

Zgoda drugiego małżonka jest potrzebna do dokonania:

  • czynności prawnej prowadzącej do zbycia, obciążenia, odpłatnego nabycia nieruchomości lub użytkowania wieczystego, jak również prowadzącej do oddania nieruchomości do używania lub pobierania z niej pożytków;
  • czynności prawnej prowadzącej do zbycia, obciążenia, odpłatnego nabycia prawa rzeczowego, którego przedmiotem jest budynek lub lokal;
  • czynności prawnej prowadzącej do zbycia, obciążenia, odpłatnego nabycia i wydzierżawienia gospodarstwa rolnego lub przedsiębiorstwa;
  • darowizny z majątku wspólnego, z wyjątkiem drobnych darowizn zwyczajowo przyjętych.

 

Ważność umowy, która została zawarta przez jednego z małżonków bez wymaganej zgody drugiego, zależy od potwierdzenia umowy przez drugiego małżonka. Druga strona może wyznaczyć małżonkowi, którego zgoda jest wymagana, odpowiedni termin do potwierdzenia umowy; staje się wolna po bezskutecznym upływie wyznaczonego terminu. Jednostronna czynność prawna dokonana bez wymaganej zgody drugiego małżonka jest nieważna.

 

Jeżeli na podstawie czynności prawnej dokonanej przez jednego małżonka bez wymaganej zgody drugiego osoba trzecia nabywa prawo lub zostaje zwolniona od obowiązku, stosuje się odpowiednio przepisy o ochronie osób, które w dobrej wierze dokonały czynności prawnej z osobą nieuprawnioną do rozporządzania prawem. Gdy jeden z małżonków odmawia zgody wymaganej do dokonania czynności, albo jeżeli porozumienie z nim napotyka trudne do przezwyciężenia przeszkody, drugi małżonek może zwrócić się do sądu o zezwolenie na dokonanie czynności. Sąd udziela zezwolenia, jeżeli dokonania czynności wymaga dobro rodziny.

 

Kiedy sąd może pozbawić drugiego małżonka samodzielnego zarządu majątkiem wspólnym?

 

Z ważnych powodów sąd może na żądanie jednego z małżonków pozbawić drugiego małżonka samodzielnego zarządu majątkiem wspólnym. Kodeks rodzinny i opiekuńczy nie definiuje jednak pojęcia ważnych powodów. Można jednak zakresem tego pojęcia objąć na przykład lekkomyślność, chorobę czy starczą demencję.

 

Powtórz sPrawnie, skutecznie i przyjemnie zagadnienia z Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego zaloguj się lub zarejestruj »

P.S. Podobno: " Z nauką jest jak z wiosłowaniem pod prąd. Skoro tylko zaprzestaniesz pracy, zaraz spycha cię do tyłu. "

 

Jakie udziały w majątku wspólnym przysługują małżonkom?

 

Oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym. Jednakże z ważnych powodów każdy z małżonków może żądać, ażeby ustalenie udziałów w majątku wspólnym nastąpiło z uwzględnieniem stopnia, w którym każdy z nich przyczynił się do powstania tego majątku. Spadkobiercy małżonka mogą wystąpić z takim żądaniem tylko w wypadku, gdy spadkodawca wytoczył powództwo o unieważnienie małżeństwa albo o rozwód lub wystąpił o orzeczenie separacji. Przy ocenie, w jakim stopniu każdy z małżonków przyczynił się do powstania majątku wspólnego, uwzględnia się także nakład osobistej pracy przy wychowaniu dzieci i we wspólnym gospodarstwie domowym.

 

Podstawa prawna:
Art. 31, art. 33, art. 34, art. 341, art. 35, art. 36, art. 361, art.37, art. 38, art. 43 ustawy z dnia 25 lutego 1964 roku – Kodeks rodzinny I opiekuńczy (Dz.U.2015.583)

Data: 18.05.2015 08:00
Autor/źródło: Szok Natalia
Kategoria: Prawo, Aplikacje, Studia, Powtórki do egzaminów
Słowa kluczowe: związek małżeński, wspólność ustawowa, majątek wspólny, majątek osobisty małżonków
wydrukuj

WASZE KOMENTARZE

® 2011 - 2020 SerwisPrawa.pl sp. z o.o. Korzystanie z portalu oznacza akceptację regulaminu.